Παρατηρήσεις στο κείμενο «Δημόσια διοίκηση και βιομηχανία» του Θεμιστοκλή Ξανθόπουλου

31-8-2011
Κυρία Αντωνίου.

Ευχαριστώ και συγχαίρω για το κείμενό σας περί δημόσιας διοίκησης. Επιτρέψτε μου ορισμένες συμπληρωματικές παρατηρήσεις:

1. Η αξιοκρατική θεμελίωση μιας υψηλού επιπέδου δημόσιας διοίκησης στη Γαλλία επί Ναπολέοντα-Βοναπάρτη υπήρξε ένα από τα αποφασιστικά πλεονεκτήματα κατά την αυτοκρατορική περίοδο και το παράδειγμα της Γαλλίας ακολούθησαν με επιτυχία οι τότε αντίπαλες χώρες. Υστέρησαν μόνο, η τσαρική Ρωσία και τα περισσότερα κράτη της νοτιοανατολικής Ευρώπης και το μειονέκτημά τους αυτό εκμεταλλεύτηκαν πολλαπλά οι μεγάλες δυνάμεις καθόλη τη διάρκεια των τελευταίων δύο αιώνων.

2. Το 1964, ο ειδικός για τις βαλκανικές χώρες καθηγητής στη Γαλλική Εθνική Σχολή Δημόσιας Διοίκησης (ΕΝΑ), είχε επισημάνει στο μάθημά του μεταξύ πολλών άλλων και τα εξής:

α) Η ποιοτική αναβάθμιση της δομής και των στελεχών της δημόσιας διοίκησης, κεντρικής και περιφερειακής, αποτελούν τον υπ’ αριθμόν ένα αναπτυξιακό στόχο στις χώρες σας.

β) Πρώτιστο μέλημα ενός εξωυπηρεσιακού πολιτικού προϊσταμένου στη δημόσια διοίκηση είναι ο εφοδιασμός του με όλη τη απαραίτητη γνώση των βασικών τομέων της αρμοδιότητάς του, πράγμα δύσκολο για ορισμένους πολύπλοκους τεχνολογικούς τομείς, όταν μάλιστα ο διοικών είναι παντελώς άσχετος με το αντικείμενο. Γι’ αυτό και πρέπει να επιλέγονται πρόσωπα που γνωρίζουν στοιχειωδώς το ευρύτερο γνωστικό αντικείμενο της περιοχής που καλούνται να διοικήσουν.
γ) Για να αποκτηθεί η γνώση αυτή, συνεργαζόσαστε στενά και συναδελφικά με το υπηρεσιακό δυναμικό σας, αναγνωρίζοντας στην πράξη το γεγονός ότι το έργο παράγεται από ομάδες που έχουν ζήσει το αντικείμενο και το γνωρίζουν καλά.

δ) Η συστηματική προσφυγή στη βοήθεια εξωτερικών συμβούλων οδηγεί με βεβαιότητα στην καταστροφή της δημόσιας διοίκησης. Ακόμα και για την αναδιοργάνωση της διοικητικής δομής ενός τομέα (Υπουργείου, ΔΕΚΟ, κλπ) είναι απαραίτητο ένα πλήρες πρώτο βήμα εσωτερικής αξιολόγησης και πρότασης, πριν από οποιαδήποτε εξωτερική μελέτη.

3. Από τη μακρόχρονη προσωπική εμπειρία μου στη δημόσια διοίκηση προσυπογράφω ως ορθές και πάντοτε επίκαιρες τις παραπάνω επισημάνσεις. Οφείλω δε να προσθέσω ότι παρά την επιζήμια διόγκωση και την κομματική μεροληψία στη δημόσια διοίκηση, υπάρχει ένα πολύτιμο δυναμικό δημοσίων υπαλλήλων, χωρίς την αξιοποίηση του οποίου είναι αδύνατη η ορθολογική και συμφέρουσα για το κοινωνικό σύνολο αναπτυξιακή ανάκαμψη της χώρας. Είναι κραυγαλέα άδικο αλλά και τραγικό λάθος να καταδικάζονται συλλογικά στη συνείδηση των πολιτών τα δεκάδες χιλιάδες στελέχη της Δημόσιας Διοίκησης, επειδή κάποιοι από αυτούς είναι διεφθαρμένοι.

4. Θέτω τέλος υπό την κρίση σας μια παράγραφο από το δοκίμιό μου που αναφέρεται στους δημοσίους υπαλλήλους: «Πολύς λόγος γίνεται σήμερα και για το «βαρίδι» των δημοσίων υπαλλήλων στο διεθνή ανταγωνιστικό στίβο κάθε εθνικής παραγωγικής διαδικασίας. Αξίζει λοιπόν τον κόπο να υπενθυμίσουμε ότι η αναβάθμιση του κρατικού μηχανισμού των αστικών δημοκρατιών για τις ανάγκες του κοινωνικού κράτους καθόλη τη διάρκεια της πρώτης μεταπολεμικής τριακονταετίας ενίσχυσε αριθμητικά αλλά και λειτουργικά τους δημοσίους υπαλλήλους, δημιουργώντας ένα ισχυρό υποσύνολο της μικρομεσαίας τάξης, ελεύθερο στις περισσότερες χώρες -αλλά δυστυχώς όχι στην Ελλάδα- από κομματικές εξαρτήσεις και σε κάθε περίπτωση απαλλαγμένο από την ανασφάλεια της αγοράς εργασίας. Επιτεύχθηκε δηλαδή, τηρουμένων των ιστορικών αναλογιών, η δημιουργία ενός πυρήνα ελεύθερων «πολιτών-υπερασπιστών» του «κρατικού-συλλογικού» συμφέροντος, κατά τα αρχαιοελληνικά και τα ρωμαϊκά πρότυπα. Η αλόγιστη αριθμητική και οικονομική συρρίκνωση αυτού του δημοσίου πυρήνα εις όφελος των συμφερόντων του ιδιωτικού τομέα συμπαρασύρει το σύνολο της μικρομεσαίας τάξης, δυναμιτίζει και πάλι την πολιτική ουσία της δημοκρατίας, απαξιώνει την κυρίαρχη σήμερα έμμεση κοινοβουλευτική μορφή της και οδηγεί στην επανάληψη του ιστορικού κύκλου της παρακμής και της κατάρρευσής της».

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Προσθέστε τα σχόλια σας:

Σκοπός του μπλογκ αυτού είναι: Nα συγκεντρώσει τον προβληματισμό και τις προτάσεις για τη χάραξη μιας νέας εθνικής παραγωγικής στρατηγικής.


Έχουμε οδηγηθεί σε έναν πλήρη εκτροχιασμό από την προαιώνια βασική επιβιωτική μας αρχή: «παράγω, κερδίζω με τον μόχθο μου, και δεν ξοδεύω περισσότερα από όσα βγάζω", οπότε, ακόμη και αν ξαφνικά "βρέξει χρήματα", δεν θα επωφεληθούν παρά οι παρασιτικοί τομείς της ελληνικής οικονομίας.
Η συμμετοχή μας στην παραγωγική πραγματικότητα του τόπου, μας διδάσκει πως η ελληνική κρίση δεν θα ξεπεραστεί, εάν η χώρα δεν ξαναβρεί τη παραγωγική της δύναμη, την αυτοεκτίμηση της, την δημιουργική ψυχή - στυλοβάτη της παραγωγικής της υπόστασης, αν δηλαδή δεν ανασυστήσει με νέα ήθη και νοοτροπίες, την ιδιαίτερη επιστημονική, τεχνολογική και προπαντός τεχνική ενδογενή της βάση, τον ελάχιστο αναγκαίο όρο για να υπερβεί τα αδιέξοδα και να ανακτήσει την εθνική της ανεξαρτησία¹.
"Δεν θα χαράξουμε όμως τέτοια στρατηγική χωρίς βαθιά συνείδηση, με γνώμονα πάντοτε τους καιρούς που ζούμε:
Πρώτον, του τι μας συμβαίνει, του βαθύτερου δηλαδή χαρακτήρα της χρεοκοπίας της Μεταπολίτευσης και τις επιπτώσεις της στην ελλαδική μας υπόσταση και στη συνολική συνακόλουθα μοίρα του Ελληνισμού.
Δεύτερον, του γιατί μας συμβαίνει, του πώς δηλαδή οι «χρυσοφόρες» δεκαετίες της μεταπολιτευτικής… χαύνωσης {των πολλών ευρωπαϊκών «πακέτων», της «Αλλαγής», του «εκσυγχρονισμού» και «της ισχυρής Ελλάδας»} μας οδήγησαν, ...στη μετανεωτερική υποτέλειά μας εντός της …Ευρωπαϊκής Ένωσης (με καλλιεργούμενη ψευδαίσθηση ισοτιμίας και ανεξαρτησίας στο πλαίσιό της!).
Τρίτον, τέλος, του πώς θα βγούμε από τα πνιγηρά αδιέξοδά μας και θα μπούμε στη δύσκολη τροχιά της εθνικής μας αξιοπρέπειας, με πλήρη επίγνωση των απαιτούμενων σε βάθος χρόνου μεγάλων θυσιών από τον (καλά ενημερωμένο!) λαό μας."²